2025 ජූලි මාසයේදී, ශාක වර්ගීකරණ විද්යාඥ ආචාර්ය හිමේෂ් දිල්රුවන් ජයසිංහ මහතා විසින් සම්පාදනය කරන ලද Discovery: Additions to the Flora of Ceylon නම් දැවැන්ත ග්රන්ථය ප්රකාශයට පත් කිරීමත් සමඟ ශ්රී ලංකාවේ උද්භිද විද්යා ක්ෂේත්රය ඓතිහාසික සන්ධිස්ථානයකට ළඟා විය. පිටු 650කට අධික ප්රමාණයකින් සහ විචිත්රවත් ඡායාරූප 4,000කට වැඩි සංඛ්යාවකින් සමන්විත මෙම සුවිශේෂී කෘතිය මඟින් අලුතින් සොයාගත්, දුර්ලභ මෙන්ම යළි සොයාගන්නා ලද ශාක විශේෂ 210ක් පිළිබඳ විස්තර ඇතුළත් කරමින්, දශක ගණනාවකට පසු මෙරට උද්භිද විද්යාත්මක වාර්තා යාවත්කාලීන කරන ලදී. මෙම ප්රකාශනය මඟින් ශ්රී ලංකාවේ නිවර්තන වැසි වනාන්තරවල ඇති විශ්මිත ජෛව විවිධත්වය මනාව හෙළිදරව් වූ අතර, පාසල් සිසුන්ට, විද්යාඥයින්ට සහ පරිසර සංරක්ෂකයින්ට මෙරට ශාක උරුමය පිළිබඳ අත්යවශ්ය නවීන මඟපෙන්වීමක් ද හිමි විය.
මෙම උද්භිද විද්යාත්මක පුනරුදය වඩාත් අර්ථවත් වූයේ ආදර්ශමත් පරිසර සංරක්ෂණ ජයග්රහණයක් ද සමඟිනි. එනම්, ශ්රී ලංකාවට ආවේණික වැසි වනාන්තර ශාකයක් වන පිණි බෙරලිය (Doona ovalifolia) ශාකය යළි සුරැකීමේ සාර්ථක ක්රියාවලියයි. 2012 ජාතික රතු දත්ත ලැයිස්තුවට අනුව ‘වනයේදී වඳ වී ගිය’ (Extinct in the Wild) ශාකයක් ලෙස නිල වශයෙන් නම් කර තිබූ මෙම ශාකයේ දැන සිටි එකම ශාකය ඉතිරිව තිබුණේ පේරාදෙණිය රාජකීය උද්භිද උද්යානයේ පමණි. එහෙත්, පුරවැසි විද්යා දායකත්වය සහ ස්වභාවධර්මයට ලැදි පරිසරවේදීන්ගේ සහභාගීත්වයෙන්, ආයගම ප්රදේශයේ දුරස්ථ ගං ඉවුරු ආශ්රිතව මෙම ශාකය ආශ්චර්යවත් ලෙස යළි සොයා ගැනීමට හැකි විය. ක්ෂේත්ර උද්භිද විද්යාඥයන් සමඟ අත්වැල් බැඳගත් ප්රදේශයේ පාසල් සිසුන් සහ ග්රාමීය තරුණ කණ්ඩායම්, ගංගා රක්ෂිත දිගේ දේශීය පිණි බෙරලිය පැළ සිය ගණනක් බෝ කර නැවත රෝපණය කිරීමට දායක වූහ. ඒ ඔස්සේ, වියන් ස්ථරය ඉක්මවා වැඩෙන මෙම දැවැන්ත ශාකය වඳවී යාමේ තර්ජනයෙන් මුදා ගැනීමට හැකි වූ අතර, පරිසර සංරක්ෂණය සඳහා මහජන සහභාගීත්වයේ ඇති සුවිශේෂී ශක්තිය ද එයින් මැනවින් පෙන්නුම් කෙරිණි.